Bartholin Kisti Nedir?

Bartholin kisti, vajinanın girişine yakın konumlanan Bartholin bezlerinin tıkanması sonucu içlerinde sıvı birikerek oluşan şişliklerdir. Bu bezler ergenlik dönemiyle birlikte aktif hale gelir ve cinsel ilişki sırasında vajinal kayganlığı sağlamak için sıvı salgılar. Ancak bezin salgı kanalları tıkandığında sıvı dışarıya çıkamaz ve kist oluşur. Kistler enfekte olursa apselere dönüşebilir.

Bartholin Kisti Neden Oluşur?

Bartholin bezlerinin kanallarının tıkanması çeşitli nedenlerle olabilir. En sık rastlanan etkenler:

• Bakteriyel enfeksiyonlar

• Cinsel yolla bulaşan hastalıklar (Gonore, Klamidya)

• Vajinal travmalar veya cerrahi işlemler

• Sürekli tahriş ve iltihaplanmalar

• Mukus birikiminin drenajı engellemesi

Kistler genellikle tek taraflı görülse de iki taraflı da olabilir. Bazı durumlarda kistin boyutu 0.5 cm kadar küçükken, bazı hastalarda 5 cm’ye kadar ulaşabilir.

Bartholin Kisti Belirtileri Nelerdir?

Küçük ve enfekte olmayan kistler genellikle belirti vermezken, kist büyüdükçe ya da enfekte oldukça şu belirtiler ortaya çıkabilir:

• Vajina girişinde hassas, ağrılı bir şişlik

• Otururken, yürürken ya da cinsel ilişki sırasında ağrı

• Ateş, halsizlik, vajinal bölgede kızarıklık ve hassasiyet

• Bazen şiddetli batma ya da yanma hissi

Bartholin Kisti Nasıl Teşhis Edilir?

Tanı için doktor öncelikle hastanın şikayetlerini dinler ve ardından pelvik muayene yapar. Kist ya da apse tespit edilirse, vajinal sıvı örneği ya da kan testleri istenebilir. Özellikle 40 yaş üstü ve menopoz sonrası kadınlarda kitlelerden biyopsi alınarak kanser ihtimali değerlendirilir.

Bartholin Kisti Tedavisi Nasıl Yapılır?

Tedavi, kistin boyutuna, şikayetlerin şiddetine ve enfeksiyon durumuna göre değişir:

1. Ilık Oturma Banyoları:
Günde birkaç kez yapılan ılık su banyoları küçük kistlerin kendiliğinden boşalmasına yardımcı olabilir.

2. Cerrahi Müdahale:
Enfekte olmuş ya da büyük boyutlu kistlerin drenajı gerekebilir. Lokal ya da genel anestezi altında yapılan işlemlerde, tıkalı kanal açılır. Word kateter uygulaması ya da gümüş nitratla tedavi seçenekleri de kullanılabilir.

3. Antibiyotik Tedavisi:
Eğer enfeksiyon söz konusuysa ve özellikle cinsel yolla bulaşan bir hastalık düşünülüyorsa antibiyotik verilebilir.

Bartholin Kisti Hakkında Sık Sorulan Sorular

Bartholin kisti kendiliğinden geçer mi?
Kist küçükse kendiliğinden boşalabilir; ancak bu her zaman gerçekleşmeyebilir. Gözlem altında tutulması önerilir.

Hangi yaş grubunda daha sık görülür?
Genellikle cinsel açıdan aktif genç kadınlarda daha sık rastlanır.

Çocuklarda görülür mü?
Bartholin bezleri ergenlik sonrası aktif hale geldiğinden çocukluk çağında kist oluşumu nadirdir.

Evde patlatmak doğru mu?
Kesinlikle önerilmez. Bu durum enfeksiyon riskini artırır ve daha ciddi sorunlara yol açabilir.

Bitkisel tedaviyle geçer mi?
Bilimsel olarak etkinliği kanıtlanmamış bitkisel yöntemler faydadan çok zarar verebilir. Mutlaka doktor önerisiyle hareket edilmelidir.

Patlaması zararlı mı?
Tedavisiz bırakılan ve kendiliğinden patlayan kistler tekrar oluşabilir. Bu durumda uzman görüşü alınmalıdır.

Tekrarlar mı?
Evet, bazı hastalarda kistler tekrar edebilir. Bu nedenle düzenli kontrol önemlidir.

Kısırlığa neden olur mu?
Bartholin kistleri doğrudan kısırlıkla ilişkili değildir.

Ameliyat sonrası günlük yaşama dönüş süresi nedir?
Genellikle bir gün sonra işe ve günlük aktivitelere dönülebilir.

Cinsel ilişki ne zaman mümkün olur?
Ameliyat sonrası genellikle 2 hafta cinsel perhiz önerilir.

Bakirelerde görülebilir mi?
Nadiren de olsa görülebilir.

Önlenebilir mi?
Tam olarak önlemek mümkün olmasa da, korunmasız cinsel temastan kaçınmak ve genital hijyene dikkat etmek enfeksiyon riskini azaltabilir.

Kist kanser belirtisi olabilir mi?
Özellikle 40 yaş sonrası ve menopoz döneminde görülen kistler daha dikkatle değerlendirilmelidir. Şüpheli durumlarda biyopsi yapılması önemlidir.