Çocuğumun Her İsteğini Karşılamak Onu Mutlu Eder mi? - Kl. Psk. Derya Bayrak

Çocuğumuz üzülmesin diye onun istediği pek çok şeyi yapabiliriz. İstediği oyuncağı almak, ekran süresini uzatmak, ödevinde sürekli yardım etmek veya “Bugünlük de böyle olsun” demek çoğu zaman sevgiden kaynaklanır. Ancak sevgi ile her isteğin karşılanması aynı şey değildir.

Çocukların gelişebilmesi için yalnızca özgürlük değil, yapı ve rehberlik de gerekir. Çocuğun kendisini ifade edebilmesi değerlidir; fakat kendini ifade etmek ile her isteğinin yerine getirilmesi aynı anlama gelmez.

Çocuğunuz “Bunu istiyorum!” dediğinde “Hayır, çünkü ben öyle söyledim” demek kadar, “Peki tamam, ne istiyorsan yap” demek de tek başına sağlıklı bir yaklaşım olmayabilir. Aradaki alanı bulmak gerekir.

“Bu oyuncağı çok istediğini görüyorum. Bugün almayacağız. İstersen doğum günün için listeye ekleyebiliriz.”

Burada çocuk hem duyulmuştur hem de sınır ortadan kalkmamıştır.

Hayal kırıklığı da gelişimin bir parçasıdır. Çocuğun her istediğinin gerçekleşmemesi; beklemeyi, ertelemeyi, alternatif bulmayı ve zor bir duyguyla baş etmeyi öğrenmesi için doğal fırsatlar yaratabilir.

Amaç çocuğu gereksiz yere mahrum bırakmak değildir. Amaç hayatın doğal olarak içerdiği “şimdi değil”, “bugün olmaz”, “bunu paylaşmamız gerekiyor” gibi deneyimlerin çocuğun gelişiminin bir parçası olmasına izin vermektir.

Bazen ebeveynler kendi çocukluklarında yaşadıkları eksiklikleri telafi etmek için çocuklarına çok daha fazlasını sunmak isteyebilir. Bu duygu anlaşılır. Ancak ebeveynliğin geçmişte yaşanan eksiklikleri telafi etme çabasına dönüşmesi, çocuğun gerçek ihtiyacını gözden kaçırabilir.

Çocuğun ihtiyacı her zaman daha fazlası değildir. Bazen ihtiyacı, ebeveyninin sakin biçimde “Hayır” diyebilmesi ve bu hayır karşısında yanında kalmasıdır.

Sevgi ile sınır birbirinin karşıtı değildir. “Seni seviyorum” ile “Buna izin vermiyorum” aynı anda söylenebilir.

Çocuk istediği gerçekleşmediğinde yoğun ve uzun süren krizler yaşıyor, aile yaşamı sürekli onun tepkilerini önlemeye göre şekilleniyor veya ebeveynler yoğun suçluluk nedeniyle sınır koyamıyorsa profesyonel destek düşünülebilir.

Ne zaman bir uzmandan destek alınmalı?

Sınır koyma güçlüğü aile yaşamını belirgin biçimde etkiliyor, çatışmalar sürekli hâle geliyor, ebeveynler kendilerini çaresiz hissediyor veya çocuğun davranışlarında yaşına göre belirgin ve kalıcı bir bozulma görülüyorsa profesyonel değerlendirme yararlı olabilir.

Kaynaklar

Baumrind, D. (1967). Child care practices anteceding three patterns of preschool behavior.

Steinberg, L. (2001). We know some things: Parent–adolescent relationships in retrospect and prospect. Journal of Research on Adolescence, 11(1), 1–19.

Bu makalenin DoktorTakvimi web sitesinde yayımlanması, yazarın açık izniyle yapılmaktadır. Web sitesindeki tüm içerikler, fikri ve sınai mülkiyet mevzuatı kapsamında uygun şekilde korunmaktadır.

DocPlanner Teknoloji A.Ş. web sitesi tıbbi tavsiye sunmaz. Bu sayfanın içeriği, metinler, grafikler, görseller ve diğer materyaller de dahil olmak üzere, yalnızca bilgilendirme amacıyla oluşturulmuştur ve tıbbi tavsiye, teşhis veya tedavinin yerini almak amacı taşımaz. Herhangi bir sağlık sorununuzla ilgili şüpheniz varsa, bir uzmana danışınız.