Elif Yağız
Fizyoterapi Ve Rehabilitasyon
- Ana Sayfa
- Fizyoterapi Ve Rehabilitasyon
- Osteoporozda Egzersiz: Kemik Sağlığını Korumada Fizyoterapinin Rolü - Fzt. Elif Yağız
Osteoporozda Egzersiz: Kemik Sağlığını Korumada Fizyoterapinin Rolü
Osteoporoz, kemik mineral yoğunluğunun ve kemik dokusunun dayanıklılığının azalmasıyla birlikte kırık riskinin arttığı kronik bir kas-iskelet sistemi problemidir. Tedavide ilaçların yanı sıra uygun ve kişiye özel egzersiz programları da önemli bir yere sahiptir.
Egzersizin amacı yalnızca kemik sağlığını desteklemek değil; kas kuvvetini, dengeyi ve fiziksel fonksiyonu geliştirerek düşme ve buna bağlı kırık riskini azaltmaya yardımcı olmaktır.
Osteoporozda Hangi Egzersizler Önemlidir?
Egzersiz programı kişinin yaşına, fiziksel kapasitesine, kırık öyküsüne ve osteoporozun seviyesine göre planlanmalıdır.
Direnç Egzersizleri
Direnç egzersizleri, kas kuvvetini geliştirmenin yanı sıra kemiklerin mekanik yüklenmeye verdiği yanıtı desteklemek açısından önemlidir.
Bilimsel çalışmalar, özellikle progresif direnç egzersizlerinin kırık riski bulunan bireylerde fiziksel fonksiyon ve kas kuvveti gibi sağlık sonuçları üzerinde olumlu etkiler sağlayabildiğini göstermektedir.
Denge ve Propriyosepsiyon Egzersizleri
Osteoporozda yalnızca kemik yoğunluğuna değil, düşme riskine de odaklanmak gerekir.
Denge ve kuvvet egzersizlerinin birlikte uygulanması, dengeyi geliştirmeye ve düşme riskini azaltmaya yardımcı olabilir. 2026 yılında yayımlanan bir sistematik derleme ve meta-analizde de egzersiz programlarının düşme korkusu ve düşme sıklığı üzerinde olumlu etkileri bildirilmiştir.
Postür ve Omurga Egzersizleri
Omurga sağlığının korunması da osteoporoz rehabilitasyonunun önemli bir parçasıdır. Özellikle sırt ekstansörlerini güçlendirmeye ve postürü desteklemeye yönelik egzersizler kullanılabilir.
Egzersiz sırasında yüksek derecede omurga fleksiyonu içeren bazı hareketlerden, özellikle kırık riski yüksek kişilerde, kaçınılması gerekebilir. Bu nedenle egzersizlerin doğru teknikle ve kişinin durumuna uygun şekilde planlanması önemlidir.
Fizyoterapistin Rolü Nedir?
Osteoporozda egzersiz programının kişiye özel planlanması önemlidir. Fizyoterapist; kişinin kas kuvvetini, denge ve hareket kapasitesini, postürünü ve düşme riskini değerlendirerek güvenli bir egzersiz programı oluşturabilir.
Program zaman içerisinde kişinin gelişimine göre kademeli olarak ilerletilir. Böylece hem fiziksel kapasitenin artırılması hem de egzersizin güvenli şekilde sürdürülebilmesi hedeflenir.
Sonuç
Osteoporozda egzersiz, yalnızca kemik sağlığını desteklemek için değil; kas kuvvetini, dengeyi, hareketliliği ve günlük yaşam fonksiyonlarını geliştirmek için de önemlidir.
Güncel bilimsel kanıtlar, özellikle direnç ve denge egzersizlerini içeren kişiye özel programların osteoporoz yönetiminde önemli bir yere sahip olduğunu göstermektedir.
Osteoporoz tanınız varsa egzersize başlamadan önce mevcut kırık riskinizin ve fiziksel kapasitenizin değerlendirilmesi, programın güvenli ve etkili şekilde planlanmasına yardımcı olur.
Kaynakça
- Schumm AK, et al. Does adding exercise or physical activity to pharmacological osteoporosis therapy in patients with increased fracture risk improve bone mineral density and lower fracture risk? A systematic review and meta-analysis. Osteoporos Int. 2023;34(11):1867-1880.
- Ponzano M, et al. Progressive Resistance Training for Improving Health-Related Outcomes in People at Risk of Fracture: A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials. Phys Ther. 2021.
- Johari S, et al. A Systematic Review and Meta-Analysis to Examine the Effectiveness of Exercise Training in People With Osteoporosis or Osteopenia Compared to Other Rehabilitation Interventions on Fear of Falling and the Number of Falls. J Phys Ther. 2026;49(1):E1-E12.
- Korean Society for Bone and Mineral Research & Korean Society of Exercise Physiology. Position Statement: Exercise Guidelines for Osteoporosis Management and Fall Prevention in Osteoporosis Patients. 2023.
- Giangregorio LM, et al. Strong, steady and straight: UK consensus statement on physical activity and exercise for osteoporosis. Br J Sports Med. 2022.
Bu makalenin DoktorTakvimi web sitesinde yayımlanması, yazarın açık izniyle yapılmaktadır. Web sitesindeki tüm içerikler, fikri ve sınai mülkiyet mevzuatı kapsamında uygun şekilde korunmaktadır.
DocPlanner Teknoloji A.Ş. web sitesi tıbbi tavsiye sunmaz. Bu sayfanın içeriği, metinler, grafikler, görseller ve diğer materyaller de dahil olmak üzere, yalnızca bilgilendirme amacıyla oluşturulmuştur ve tıbbi tavsiye, teşhis veya tedavinin yerini almak amacı taşımaz. Herhangi bir sağlık sorununuzla ilgili şüpheniz varsa, bir uzmana danışınız.
DocPlanner Teknoloji A.Ş.
E-5 Karayolu, Esentepe Mahallesi, Lapis Han, No:25 D:102-103-120
Kartal İstanbul, Türkiye